جزوه بروز شده آشنایی کاربردی با مقررات کار و تامین اجتماعی (ویرایش ۱۴۰۵)
نویسنده محمد حسین قشقایی
این جزوه به صورت پی دی اف در اختیار متقاضیان قرار می گیرد.
قیمت: ۴۰۰هزرار تومان
تلفن تماس: ۰۹۱۲۳۱۶۰۲۸۳
برگزاری کلاس کاربردی آشنایی با محاسبات حقوق و دستمزد وبیمه
مدرس : محمد حسین قشقائی
به صورت انلاین
کلاس آشنایی با محاسبات حقوق و دستمزد و حق بیمه در تاریخ پنجشنبه۱۴۰۵/۶/۲۶ به صورت آنلاین برگزار می شود. این کلاس کاربردی از ساعت ۹ شروع و تا ساعت ۱۴ ادامه یافت. موضوعات و سیلابس:
تاریخچه و اهمیت و ویژگی های قانون کار و تامین اجتماعی
قراردادکار و انواع آن
ویژگی های شکلی و ماهوی قرارداد کار
موارد خاتمه قرار داد کار
جایگاه حقوقی قرارداد کار و فرق آن با قرارداد های پیمانکاری
چگونگی تنظیم قرارداد کار
تکالیف قانونی کارفرمایی در بیمه قبال کارگران
حقوق و مزایای کارگر
انواع بیمه شامل بیمه های اجتماعی و بیمه های تجاری
خدمات بلند مدت سازمان تامین اجتماعی شامل بازنشستگی -ازکارفتادگی و مستمری بازماندگان
آیین دادرسی کار- ادله اثبات دعوا در قانون کار
حوادث ناشی از کارو بیمه های مسؤلیت مدنی کارکنان و
تعریف، اهمیت و تاریخچه قوانین کار و تامین اجتماعی، قراردادکار و انواع ان، شرایط ماهوی و شکلی قرارداد کار، خاتمه و تعلیق قرارداد کار، تکالیف کارفرما در قبال قرارداد کار، حوادث ناشی از کار و تبعات ان، بیمه های مسولیت مدنی، آیین دادرسی کار، محاسبه حقوق و دستمزد و حق بیمه، بررسی مزد و انواع آن مزایای به تبع شغل و به تبع شاغل، حق سنوات -عیدی- اضافه‌کاری-نوبت کاری-شبکاری-تعطیل کاری و...
انواع بیمه در تامین اجتماعی
بررسی سازمان تامین اجتماعی از لحاظ جایگاه حقوقی، تشکیلاتی و اداری
بررسی ماده ۳۸ قانون و حق بیمه در پیمانکاری ها، خدمات سازمان تامین اجتماعی شامل بازنشستگی و....
آیین دادرسی در قانون کار و تامین اجتماعی
پرسش و پاسخ
تلفن تماس۰۹۳۰۷۵۲۹۱۱۵
https://t.me/karbime3
قابل توجه کارگران:
کارگران و بیمه شدگان در این شرایط باید حتما به مشاور مراجعه نمایند!!!
اخذ مشاوره از یک فرد مطلع حوزه کار و تامین اجتماعی برای بیمه شدگان و کارگران در شرایط زیر ضروری است، زیرا عدم اطلاع از زیر و بم قوانین و مقررات و رویه های معمول و جاری می تواند در اینده کارگر را دچار ضرر و زیان بعضا جبران ناپذیری کند و حقوق و مزایایش را زایل سازد. بنابراین در موارد و شرایط زیر حتما با کارشناس مشورت نمایید:
۱- زمان ترک کار و یا اخراج جهت اشنایی با مقررات مربوطه شامل مزایای پایان کار، تسویه حساب با کارفرما، برخورداری از مقرری بیمه بیکاری یا بازنشستگی
۲- زمان انعقاد قرارداد و یا تجدید قرارداد کار برای آشنایی از حق و حقوق کارگر و انطباق قانونی مواد قراردادکار مربوطه با اُمهات قانون کار و تامین اجتماعی
۳-نزدیک شدن به زمان بازنشستگی و دو تا ۵ سال قبل از رسیدن و احراز شرایط بازنشستگی و احراز شرایط برای تکمیل سوابق و احیای سوابقی که مشکل داشته و هنوز در سیستم تامین اجتماعی ثبت نشده اند، محاسبه مستمری در دو سال آخر و...
۴- بروز حادثه ناشی از کار بخاطر آشنایی آسیب دیده یا خانواده وی از حقوق مربوط به حوادث ناشی از کار از قبیل دیه، سنوات پایان خدمت و مستمری ازکارافتادگی کلی و جزئی و غرامت دستمزد و غرامت نقص مقطوع
۵- فوت ناشی از کار یا غیر ناشی ازکار بیمه شده برای پیگیری حقوق بازماندگان شامل برقراری مستمری فوت، سنوات پایان خدمت، مرخصی‌های استفاده نشده و دیه
۶- افزایش دستمزد و ارتقاء شغلی در ارتباط با دستمزد مشمول کسر حق بیمه و آشنايی با تبعات ناشی از افزایش بی رویه و غیر قانونی دستمزدها
https://t.me/karbime3
مجموعه کامل قوانین و مقررات کار و تامین اجتماعی با آخرین اصلاحات و اضافات در دو جلد
نویسنده:محمد حسین قشقائی
قیمت:چاپ۱۴۰۵
تلفن مرکز پخش: ۰۹۱۲۳۱۶۰۲۸۳-۰۹۳۵۰۶۱۳۰۹۵
انتشارات مذاکره
ارسال رایگان به تمام نقاط کشور
#کار #تامین_اجتماعی #انتشارات_مذاکره #کتاب #قوانین #پرسش_و_پاسخ
کانال تلگرامی با آخرین اخبار گزارشات و مقالات بروز در مورد کار و تامین اجتماعی
https://t.me/karbime3
چاپ تالیفات و پایان نامه ها به صورت کتاب
شامل ویرایش واژه پردازی، صفحه بندی به قطع های مختلف کتاب، اخذ مجوز از وزارت ارشاد، چاپ به هر تعداد با نازلترین قیمت
انتشارات مذاکره تلفن تماس ۰۹۱۲۳۱۶۰۲۸۳
برگزاری کلاسها و کارگاههای آموزشی در تهران و شهرستانها
عناوین آموزشی:
-آشنایی با حقوق کار و تامین اجتماعی،
- بررسی اصول و مبانی بازنشستگی در ایران- انواع بازنشستگی - شرایط بازنشستگی
-کار و بیمه در قراردادهای پیمانکاری
-آشنایی با انواع خدمات تامین اجتماعی
-قرارداد کار و انواع آن-شرایط کلی و خاص قراردادکار-تفاوت قرارداد کار با سایر قراردادها
-حق بیمه تامین اجتماعی در قراردادهای پیمانکاری
-اصول بیمه های تامین اجتماعی و بیمه های خصوصی-تجاری و تفاوت بین آنها
-محاسبه حقوق و دستمزد در شرکتهای خصوصی
-بررسی کلی قرارداد ها و انواع ان - شرایط صحت قرارداد و...شامل قرارداد پیمانکاری، کار، مشارکت مدنی، قراردادهای بیمه های تجاری،اجاره ، خریدو فروش و...
-بررسی بیمه های تجاری و انواع ان
-قراردادهای اداری و انواع آن
شماره تماس09123160283
سوابق تدریس:
ملاحظات:
*استفاده از مطالب این وبلاگ بدون درج منبع مجاز نمی باشد.
*لطفاً سئوالات خود را در بخش نظرات مطرح یا به
ایمیل mohamadghashghaii@yahoo.comارسال نمایید.
کتاب راهنمای مقررات کار و تامین اجتماعی -330 صفحه-رقعی
تلفن 09123160283
دو جلد-جلد گالینگور - قطع وزیری-چاپ ۱۴۰۴
شماره تماس:۰۹۱۲۳۱۶۰۲۸۳
مجموعه قوانین و مقررات کار و تامین اجتماعی
با آخرین اصلاحات و اضافات
نویسنده:محمد حسین قشقائی
تلفن مرکز پخش: ۰۹۱۲۳۱۶۰۲۸۳-۰۹۳۵۰۶۱۳۰۹۵
انتشارات مذاکره
ارسال رایگان به تمام نقاط کشور
#کار #تامین_اجتماعی #انتشارات_مذاکره #کتاب #قوانین #پرسش_و_پاسخ
فهرست کتابهای انتشارات مذاکره
(سال۱۴۰۴)
نویسنده و مولف: محمد حسین قشقایی
۱ .مجموعه کامل قوانین و مقررات کار و تامین اجتماعی ۲ جلد- چاپ دهم- وزیری-گالینگور -جلد یک۹۱۲صفحه جلد دوم ۵۰۰ صفحه- چاپ۱۴۰۴
۲ .راهنمای مقررات کار و تامین اجتماعی- رقعی- ۳۳۰صفحه – جلد شومیز-چاپ سوم-
۳ .مجموعه قوانین تامین اجتماعی-چاپ پنجم- جیبی - ۳۲۰صفحه
۴.بیمه بیکاری، قوانین ومقررات، پرسش و پاسخ –رقعی-
۵ .قانون تامین اجتماعی در نظم حقوقی کنونی- رقعی- 400ص
۶.قوانین و مقررات بیمه کارگران ساختمانی جیبی
۷.کار و بازنشستگی در مشاغل سخت و زیان آور جیبی- 120ص
۸ .قانون کار در نظم حقوقی کنونی رقعی- 400ص
۹.چگونه بیمه شویم-چاپ دوم- رقعی- 72ص
۱۰.بازنشستگی و شرایط آن- رقعی- 64ص
۱۱ .قانون کار-چاپ پنجم- جیبی- 80ص
۱۲ .قانون کار، تامین اجتماعی، بیمه بیکاری- جیبی- 144ص
۱۳ .دیوان عدالت اداری -جیبی
۱۴ .قوانین ومقررات نظام صنفی-چاپ چهارم- جیبی- 238ص
۱۵ .بودجه سال 89-90-91-92-93 -94-95جیبی- 80ص
۱۶ .قوانین ومقررات انتخابات –جیبی
۱۷ .قوانین ومقررات درمانی –رقعی
۱۸ .قانون اساسی –جیبی
۱۹.برنامه پنجم توسعه –جیبی
۲۰ .پرسش و پاسخ کار و تامین اجتماعی- رقعی -چاپ ۱۴۰۴– ۲۲۴صفحه
۲۱.مجموعه کامل قوانین و مقررات استخدام و مدیریت خدمات کشوری-رقعی-چاپ زمستان ۱۴۰۴-۷۰۰ صفحه
۲۲.مجموعه قوانین و مقررات ایثارگران، جانبازان و آزادگان، رقعی -۴۵۰صفحه -سال ۱۴۰۴-
۲۳.مجموعه قوانین و مقررات جیبی کار و تامین اجتماعی-98-قطع جیبی-
۲۴.کتاب مجموعه آرای وحدت رویه هیات عمومی دیوان عدالت اداری در مورد تامین اجتماعی - ۶۵۸صفحه –قطع وزیری
تلفن:۰۹۱۲۳۱۶۰۲۸۳
کارکنان پیمانی دستگاههای دولتی مشمول کدام صندوق بیمه‌ای هستند؟
کارمندان پیمانی دستگاههای دولتی با وجود پرداخت حق بیمه به سازمان تأمین اجتماعی، از نظر بازنشستگی و قوانین مرتبط تابع چه ضوابطی هستند؟ چرا جابجایی صندوق بیمه‌ای برای آنها به‌صرفه نیست؟
محمد حسین قشقایی (کارشناس تامین اجتماعی)
کارکنان پیمانی دولت بر اساس آیین‌نامه استخدامی پیمانی به استخدام دولت درمی‌آیند. این افراد آیین‌نامه استخدامی مخصوص خود را دارند و از این نظر مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری نمی‌شوند. کارکنان پیمانی از طریق آگهی‌های استخدامی دولت که در رسانه‌ها و جراید اعلام می‌شود، پس از طی مراحل گزینشی و اداری به عنوان کارمند دولت به کار گرفته می‌شوند.
ماده ۸ آیین‌نامه استخدامی پیمانی در مورد نحوه استخدام این افراد تصریح می‌کند:
«داوطلبان ورود به خدمت پیمانی از طریق امتحان و گزینش که زیر نظر هیئت مرکزی گزینش وزارتخانه یا دستگاه دولتی مربوط انجام می‌شود، انتخاب می‌شوند.»
کارکنان پیمانی دارای مشاغل تصدی‌گری و اجرایی هستند و مشاغل حاکمیتی به آنها واگذار نمی‌شود. مشاغل حاکمیتی مشاغل مهمی هستند که در صورت اطمینان و اعتماد کامل دولت به افراد واگذار می‌شوند. چون کارکنان پیمانی هنوز به استخدام رسمی درنیامده‌اند و مراحل اولیه استخدام را می‌گذرانند، ارجاع مشاغل و مناصب حاکمیتی به آنها ممنوع است. مشاغل حاکمیتی و ثابت مهم‌ترین مشاغل در دستگاههای دولتی به شمار می‌روند؛ زیرا این افراد در امور مختلف دولتی تصمیم‌گیر هستند و در واقع کشور را اداره می‌کنند.
به همین دلیل، باید مورد وثوق کامل دولت باشند، مراحل کامل گزینشی را طی کنند و مدت چند سال نیز به صورت پیمانی و رسمی آزمایشی مورد سنجش قرار گیرند و از هر نظر حرفه‌ای، کاری، تخصصی، اخلاقی و شخصیتی مورد اطمینان کامل دولت واقع شوند. کارکنان پیمانی دولت چنین امکانی ندارند و باید مراحل تجربی لازم را بگذرانند تا شرایط لازم برای تبدیل وضعیت استخدامی به رسمی را احراز کنند.
ماده ۴۵ قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب ۱۳۸۶ مقرر می‌دارد:
«ماده ۴۵- از تاریخ تصویب این قانون، استخدام در دستگاههای اجرایی به دو روش ذیل انجام می‌پذیرد:
الف- استخدام رسمی برای تصدی پست‌های ثابت در مشاغل حاکمیتی.
ب- استخدام پیمانی برای تصدی پست‌های سازمانی و برای مدت معین.»
بیمه و بازنشستگی کارکنان پیمانی
کارکنان پیمانی بر طبق قانون مدیریت خدمات کشوری و آیین‌نامه استخدامی پیمانی از نظر بیمه مشمول تأمین اجتماعی قرار می‌گیرند و حق بیمه آنها به سازمان تأمین اجتماعی پرداخت می‌شود.
ماده ۱۳ آیین‌نامه استخدام پیمانی:
«مستخدمین پیمانی مشمول مقررات قانون تأمین اجتماعی هستند و دستگاههای دولتی مکلفند حق بیمه مقرر را از دریافتی مستخدم کسر و با اضافه کردن سهم کارفرما طبق مقررات مربوط به سازمان تأمین اجتماعی پرداخت کنند.»
در مورد بیمه و بازنشستگی کارکنان‌پیمانی دولت چند نکته وجود دارد که به شرح زیر توضیح داده می شود:
۱-اگرچه کارکنان پیمانی مشمول قانون تأمین اجتماعی قرار دارند، ولی برخی از موارد که در قانون تامین اجتماعی و مقررات مرتبط وجود دارد، شامل حال آنها نمی شود. اول این که این گروه از بیمه شدگان تامین اجتماعی، مشمول قانون بیمه بیکاری قرار ندارند، چون بیمه بیکاری فقط مخصوص مشمولین قانون کار است ، بنابراین ۳ درصد حق بیمه، بیمه بیکاری را پرداخت نمی کنند و حق بیمه آنها ۲۷ درصد حقوق آنها است .
مورد دوم این که برخی آیتم‌های حقوق که در قانون تامین اجتماعی مشمول کسر حق بیمه است در مورد آن ها اجرا نمی شود، بطور مثال اضافه کار این افراد مشمول کسر حق بیمه نیست. در ماده ۱۰۶ قانون مدیریت خدمات کشوری پرداختی ها و فوق العاده های کارکنان دولت تعیین شده است و در این ماده اضافه کار جز مزایای مستمر بحساب نیامده و پرداخت حق بیمه بابت آن منتفی است. در صورتی که در قانون تامین اجتماعی اضافه کار جزء مزایای مستمر بوده و حق بیمه آن باید پرداخت شود و در این خصوص الزام وجود دارد. یعنی کارفرما موظف است از بابت اضافه کار حق بیمه نیز پرداخت کند و عدم اقدام در این زمینه خلاف مقررات بوده و مشمول جریمه مربوطه خواهد بود.
البته باید توضیح داده شود که باوجودی که اضافه کار در قانون تامین اجتماعی مشمول کسر حق بیمه است ولی دولت از این بابت (اضافه کاری)و برای کارکنان پیمانی، حق بیمه به سازمان تامین اجتماعی پرداخت نمی کند.
۲-کارکنان‌پیمانی که به سازمان تامین اجتماعی حق بیمه پرداخت می کنند، از برخی مقررات تامین اجتماعی مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری قرار می گیرند و از پوشش قانون تامین اجتماعی خارجند. در این خصوص می توان به بازنشستگی این افراد اشاره کرد.
کارکنان پیمانی از لحاظ شرایط و مقررات بازنشستگی مشمول ماده ۱۰۳ قانون مدیریت خدمات کشوری هستند و ماده ۷۶ قانون تامین اجتماعی که مربوط به بازنشستگی است، شامل حال آنها نمی شود. بنابراین در موقع بازنشستگی شرایط مندرج در ماده ۱۰۳ در مورد آنها اجرا می شود.
۳-سابقه بیمه کارمندان پیمانی دولت در مدت استخدام پیمانی در سازمان تامین اجتماعی ایجاد می شود. در زمان تبدیل وضعیت به رسمی مجددا می توانند صندوق بیمه ای خود را انتخاب کنند، یا کماکان مشمول قانون تأمین اجتماعی باشند یا به صندوق بازنشستگی کشوری منتقل شوند.
ماده ۱۰۱قانون مدیریت خدمات کشوری در این خصوص می گوید:"کلیه کارمندان پیمانی دستگاههای اجرائی از لحاظ برخورداری از مزایای تأمین اجتماعی نظیر بازنشستگی، از کارافتادگی، فوت، بیکاری، درمان با رعایت این قانون مشمول قانون تأمین اجتماعی هستند و کارمندان رسمی را که پس از لازم الاجراءشدن این قانون، می توان برای مشاغل حاکمیتی در دستگاههای اجرائی استخدام کرد از لحاظ برخورداری از مزایای تأمین اجتماعی حسب تقاضای خود مشمول قانون تأمین اجتماعی یا قوانین بازنشستگی مورد عمل دستگاه اجرائی ذی ربط قرار می گیرند."موضوع مهم این است که اگر کارکنان پیمانی بخواهند صندوق بازنشستگی کشوری را انتخاب کنند، ناچار می شوند سوابق ایجاد شده در صندوق تامین اجتماعی را به صندوق جدید منتقل کنند، که این تصمیم مستلزم پرداخت مابه التفاوت حق بیمه به صندوق جدید است. پس جابجایی صندوق برای این افراد به صرفه نیست زیرا بابت انتقال سوابق باید مبالغی اضافه را از جیب خود پرداخت کنند، که به نفعشان نخواهد بود.
مورد دیگر در خصوص به صرفه نبودن جابجایی به صندوق بازنشستگی کشوری، آیتم های مشمول کسر حق بیمه است که در بند قبلی به آن اشاره شد. البته در حال حاضر نیز دولت بابت این افراد حق بیمه اضافه کار را به سازمان تأمین‌اجتماعی پرداخت نمی کند، ولی با توجه به این که اصلاح ماده ۱۰۶ قانون مدیریت خدمات کشوری دردولت و مجلس در حال بررسی است، در آینده امکان پوشش بیمه ای بیشتر آیتم های حقوق و مزایا برای کارکنان دولت وجود دارد و قطعا بر حقوق بازنشستگی انها موثر خواهد بود.
https://t.me/karbime3
منبع:
https://tamin24.ir/news/32017
آیا سازمان تأمین اجتماعی فقط یک نهاد بیمه‌ای است؟
چرا تداوم خدمات، صیانت از حقوق بیمه‌شدگان و پایداری مالی صندوق‌ها، تأمین اجتماعی را به نهادی عمومی با مسئولیت‌های حاکمیتی تبدیل می‌کند؟
محمد حسین قشقایی (کارشناس تامین اجتماعی)
|
تأمین اجتماعی و متولی اجرای آن، سازمان تأمین اجتماعی، از حیث کارکرد، نهادی متولی ارائه خدمات عمومی محسوب می‌شود. نهادهای عمومی خدماتی ویژگی‌های خاصی دارند که در این نوشته به آنها می‌پردازیم.
خدمات عمومی خدماتی هستند که آحاد یا اکثریت جامعه به آنها نیازمندند و نمی‌توان از ارائه یا انجام آنها در جامعه خودداری کرد. خدمات عمومی می‌تواند هم توسط بخش عمومی و دولتی و هم توسط بخش خصوصی ارائه شود؛ اما مسئولیت نهایی تأمین آن بر عهده دولت است. اگر بخش خصوصی قادر به ارائه آن نباشد یا ارائه آن برای بخش خصوصی صرفه اقتصادی نداشته باشد، دولت موظف است خود وارد شده و سازمان یا نهاد لازم را برای ارائه آن خدمت ایجاد کند.
خدماتی مانند آب، برق، تلفن و خدمات ارتباطی از جمله خدمات عمومی محسوب می‌شوند که در کشورهای مختلف گاه توسط بخش دولتی و گاه توسط بخش خصوصی ارائه می‌شوند؛ ولی در هر صورت دولت‌ها موظف به تأمین آن هستند و یا خود متولی اجرا می‌شوند و یا زمینه ارائه آن را در بخش خصوصی فراهم می‌سازند.
خرید خدمات از بخش خصوصی و سپس ارائه آن به جامعه نیز یکی از روش‌های ارائه خدمات عمومی است. در هر حال، ارائه خدمات عمومی یک تکلیف عمومی و دولتی است و باید همواره ساری و جاری باشد و در صورت اختلال یا توقف، دولت مسئول جبران و تأمین آن است.
سازمان‌ها و نهادهای تأمین اجتماعی نیز نهادهای خدماتی هستند و باید در کشور ایجاد شده و خدمات بیمه‌ای خود را ادامه دهند. تأمین اجتماعی به دلیل حساسیت موضوع معیشتی اکثریت جامعه، توسط دولت‌ها ایجاد، نظارت و کنترل می‌شود و دولت‌ها در صورت لزوم از آن حمایت مالی و حقوقی می‌کنند.
تأمین اجتماعی پایه، یک تکلیف عمومی برای دولت است که در اصل ۲۹ قانون اساسی نیز به آن تصریح شده است. در این امر مشارکت مردم نیز پیش‌بینی شده است؛ ولی دولت موظف به ایجاد، توسعه و تأمین آن برای آحاد جامعه است.اما موضوع تأمین اجتماعی پایه، به دلیل پیچیدگی‌های مالی، فرآیند خطرپذیری، احتمال ورشکستگی، نداشتن سود و منفعت برای نهاد مربوطه و تعهدات بلندمدت، عموماً توسط بخش خصوصی برقرار نمی‌شود. به بیان دیگر، استقرار و ایجاد صندوق‌های بازنشستگی برای بخش خصوصی جذابیت اقتصادی کافی ندارد؛ زیرا این صندوق‌ها با ریسک‌های تجمعی، تعهدات آتی، محاسبات اکچوئری پیچیده و احتمال کسری منابع روبه‌رو هستند. ضمن آنکه در بسیاری از کشورها بخش خصوصی قادر به تأسیس چنین نهادها و سازمان‌هایی نیست؛ بنابراین دولت ناچار می‌شود خود صندوق‌های بیمه و بازنشستگی را در کشور ایجاد کند. به همین دلیل، اکثر صندوق‌های بازنشستگی در دنیا یا توسط دولت ایجاد شده‌اند یا از سوی دولت پشتیبانی، کنترل و نظارت می‌شوند.
این امر بدان جهت است که تأمین اجتماعی و خدمات منسوب به آن در راستای تأمین معیشت حداقلی جامعه قرار دارد و با نظم اجتماعی و امنیت کشور مرتبط است. اگر صندوق بازنشستگی ورشکسته شود، با توجه به اینکه عده زیادی از افراد جامعه از خدمات آن مانند مستمری و بیمه‌های درمانی استفاده می‌کنند، مشکلات اجتماعی و امنیتی ایجاد می‌شود و اعضای صندوق با اعتراض خود، امنیت اجتماعی، ملی و سیاسی را به مخاطره می‌اندازند. از این رو، خدمات تأمین اجتماعی همانند سایر خدمات عمومی، مهم و حیاتی هستند و نمی‌توان نسبت به وضعیت آن بی‌تفاوت بود.
اما بحث اصلی این است که خدمات اجتماعی و نهادهای مربوط به آن، از جمله سازمان تأمین اجتماعی، دارای چه ویژگی‌هایی هستند که این نهادها را چنین مهم و اثرگذار کرده است؟
ویژگی‌های خدمات عمومی
۱. دولتی و حاکمیتی بودن، پشتیبانی و تنظیم‌گری:
خدمات عمومی، همان‌گونه که ذکر شد، توسط دولت‌ها پشتیبانی و بعضاً هدایت می‌شوند و قواعد و مقررات خاصی برای انجام به‌موقع و مستمر آنها توسط حکومت‌ها یا دستگاه قانون‌گذاری تدوین و به مرحله اجرا درمی‌آید. بر این مبنا، دولت‌ها در مورد خدمات عمومی حساس هستند و در صورت تعلل یا ناتوانی بخش خصوصی، خود انجام و ارائه این خدمات را بر عهده می‌گیرند. پس نقش دولت و حاکمیت در ارائه خدمات عمومی انکارناپذیر است و حساسیت آن ناشی از پیوندی است که این خدمات با نظم عمومی، منافع جمعی و حقوق شهروندان دارند. در مورد تأمین اجتماعی نیز دولت وظیفه سیاست‌گذاری، تنظیم‌گری، نظارت و در موارد لازم حمایت مالی را بر عهده دارد.
۲. استمرار و عدم توقف:
خدمات عمومی باید مستمر باشد و نمی‌تواند متوقف یا تعلیق شود. برای مثال، آیا می‌توان ارائه آب و برق را به مردم قطع کرد یا برای مدتی آن را متوقف کرد؟ بدیهی است چنین امری غیرممکن است و موجب نارضایتی اجتماعی می‌شود.
تأمین اجتماعی نیز همین ویژگی را دارد و هیچ‌گاه متوقف نمی‌شود و در صورت بروز هرگونه مشکل، دولت به کمک آن می شتابد. اصل «تداوم خدمت عمومی» ایجاب می‌کند که پرداخت مستمری، خدمات درمانی و تعهدات بیمه‌ای حتی در شرایط بحرانی نیز دچار وقفه نشود.
۳. برابری و عدم تبعیض:
خدمات اجتماعی به همه مردم و جامعه به‌طور یکسان ارائه می‌شود و هیچ‌گونه تبعیضی بین افراد در این خصوص وجود ندارد. اصل عدم تبعیض ناشی از وجود حق عمومی بر اساس قانون اساسی است. در مورد تأمین اجتماعی نیز چنین وضعیتی حاکم است. تأمین اجتماعی پایه نیز نگاه حداکثری و بدون تبعیض دارد؛ البته تفاوت در میزان بهره‌مندی بر اساس سابقه بیمه‌ای و قواعد قانونی، به معنای تبعیض ناروا نیست، بلکه در چارچوب عدالت بیمه‌ای و حمایت اجتماعی قابل توجیه است.
۴. غیرانتفاعی بودن:
اصل غیرانتفاعی بودن ارائه خدمات عمومی یکی دیگر از ویژگی‌های خدمات عمومی است. نهادهای متولی خدمات عمومی نباید هدف اصلی خود را کسب سود قرار دهند؛ بلکه هدف آنها تأمین منفعت عمومی، رفع نیازهای اساسی است. در تأمین اجتماعی نیز منابع حاصل از حق بیمه‌ها و کمک‌های دولت باید صرف تعهدات بیمه‌ای و بهبود خدمات به ذی‌نفعان شود، نه تحصیل سود برای نهاد.
۵. عمومیت و حداکثری بودن:
اصل حداکثری و عمومی بودن خدمات عمومی موضوع دیگری است که بر ارائه خدمات عمومی حاکم است. همه آحاد و مردم جامعه باید تحت پوشش خدمات عمومی باشند. در تأمین اجتماعی نیز هدف آن است که اقشار مختلف جامعه، در چارچوب نظام بیمه‌ای، از پوشش مناسب برخوردار شوند و هیچ گروهی از جامعه از خدمات پایه محروم نماند.
علاوه بر ویژگی‌های فوق که بر کلیه خدمات عمومی حاکم است، موارد زیر نیز از ویژه گی های خاص تامین اجتماعی به شمار می روند:
۱- پاسخ‌گویی، شفافیت و نظارت عمومی: از آنجا که خدمات عمومی با منابع عمومی، حق بیمه‌ها و منافع میلیون‌ها نفر پیوند دارد، نهادهای متولی آن باید پاسخ‌گو، شفاف و تحت نظارت نهادهای قانونی و افکار عمومی باشند. نظارت بر محاسبات مالی، مدیریت منابع، تعهدات آتی و کیفیت خدمات، از الزامات حفظ اعتماد عمومی است.
۲-تضمین حقوق مکتسبه و حمایت از ذی‌نفعان:در خدمات تأمین اجتماعی، حقوق بیمه‌شدگان و مستمری‌بگیران از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. اصل حمایت از حقوق مکتسبه ایجاب می‌کند که قواعد و تصمیمات جدید به‌گونه‌ای اعمال نشوند که حقوق قانونی و انتظارات مشروع ذی‌نفعان به‌طور ناروا تضییع شود.
۳- پایداری مالی و عدالت بین‌نسلی: تأمین اجتماعی علاوه بر ویژگی خدماتی، با تعهدات بلندمدت و میان‌نسلی روبه‌روست. بنابراین، مدیریت آن باید مبتنی بر محاسبات بیمه‌ای، پایداری منابع، تعادل بین حق بیمه و تعهدات و رعایت عدالت میان نسل‌های مختلف باشد؛ زیرا ناپایداری مالی صندوق‌ها می‌تواند به بحران اجتماعی و بی‌اعتمادی عمومی منجر شود.
۴- ماهیت حقوقی و وظایف حاکمیتی:سازمان تأمین اجتماعی را نمی‌توان صرفاً یک بنگاه بیمه‌ای تجاری دانست؛ زیرا هم‌زمان دارای ماهیت خدمت عمومی، وظایف حاکمیتی و تعهدات بیمه‌ای است. در ادبیات حقوقی، چنین نهادی را می‌توان در زمره نهادهای عمومی غیردولتی و متولی خدمت عمومی به شمار آورد که با اتکا به حق بیمه‌ها، منابع دولتی و سرمایه‌های اجتماعی، وظیفه تأمین اجتماعی پایه را بر عهده دارد. این ماهیت ترکیبی ایجاب می‌کند که سازمان هم از قواعد حقوق عمومی مانند پاسخ‌گویی، شفافیت و نظارت پذیری تبعیت کند و هم از اصول بیمه‌ای مانند محاسبات اکچوئری، تعادل منابع و تعهدات و حمایت از حقوق بیمه‌شدگان بهره گیرد.
نتیجه‌گیری
تأمین اجتماعی، به ویژه سازمان تأمین اجتماعی، تنها یک نهاد بیمه‌ای نیست؛ بلکه نهادی متولی خدمت عمومی و حامی معیشت و امنیت اجتماعی است. ویژگی‌هایی مانند دولتی و حاکمیتی بودن، استمرار، برابری، غیرانتفاعی بودن، عمومیت، پاسخ‌گویی و پایداری مالی، این نهاد را از بنگاه‌های اقتصادی صرف متمایز می‌سازد. به همین دلیل، دولت‌ها موظف‌اند در ایجاد، توسعه، نظارت و حمایت از آن نقش فعال ایفا کنند و نگذارند توقف یا بحران در این نهاد، به اختلال در نظم عمومی و حقوق شهروندان منجر شود.
منبع:
https://tamin24.ir/news/32002
https://t.me/karbime3
این وبلاگ رویدادهای حوزه کار و تامین اجتماعی و بخش اداری کشور را پوشش می دهد و بطور تخصصی در زمینه های مذکور نظرات و مطالب را به خوانندگان ارائه می نماید.